POESI/ JOIMMES HENRIC. KELLGREN, PHILOSOPHI^EUBIVIS DISSEHTATIONIS GENTIUM PR/EVIA, CoNSENT. AMPL. SEN. PHIL. IN REC. ACAD.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Dimension: px
Commencer à balayer dès la page:

Download "POESI/ JOIMMES HENRIC. KELLGREN, PHILOSOPHI^EUBIVIS DISSEHTATIONIS GENTIUM PR/EVIA, CoNSENT. AMPL. SEN. PHIL. IN REC. ACAD."

Transcription

1 .: <L r.a... DISSEHTATIONIS POESI/ PHILOSOPHI^EUBIVIS GENTIUM PR/EVIA, PARTICULA PRIOR, *<iyam,. " CoNSENT. AMPL. SEN. PHIL. IN REC. ACAD. ABOENSI, PUBLICE EXAMINANDAM EUUNT " "_"" AUCTOR JOIMMES HENRIC. KELLGREN, PHILOS. MAG. ET RESPONDENS FREDERICUS GRAA, Borea-Fennus, In Audit., Maj. D. XXX. Afril. anni MDCCLXXIW Typis JOHANNIS H. A. M. S. A B O JE, CHRISTOPHOIU FRENCKELL.

2 Admodum Revenndo atqtie Prcechirifllmo, BN.M.K.CM{O!J):Mi BE'CKM/im PASTORI Ecclefiarifm j qo-a* ib.o m Toffnla, St.Jacsb, Innio & >/b?r( / b/.^; oii:igutn*ur, mericifiimo, PARENTI INDULGENTISSIMO. g i c opportutia tnihi jam ohfata occafione, animum in Te JLJr obfervantiffimum publice declarandi, impcnfic mibi gratutor. Si unquam heneficia grati auiini poflulint Jenjiiin, qi-tod'femperfiaciunt, qua Tu, Parens Indu.eenuflonve- vii.hi prafiitifii, fane vividijfimum ithmortatemqne poflv.latit. Pefietratia itaque cordis mci- ardcntifflmo arn-.re revcrentiaaue ex&fiuant; verba autent. non rcperio fiify* apia,. inter-. pretatfdis anitm'ajfie.il'ihus, quihv.s Cow.ifiov20J-, fuoiiescwique curam, laborern, fiumtusqiiefaluti' mcie fromovendce fos impcn- mente revolvo; qitce es inimis ifyenmvia'ctabentur mea t quod mejfiem JolUcituainis: Tu_e ypatehjice copiofiffimatn, litcris invigilanii, nuilo non tempore meteretuthi licuit. Concedas, Parens Indulgentiflime, rogo, vt opufculum boc, quod fingulari fiummaque cum reverentia Tibi in/criptum veiim, animi perfetfe grati imperfe&a Jit ieffera. Ab eo, quodfirequens adoras, omnipotenti Nttmine, omni absque ceffatione, fupplex petatn, dignetur tot Tibi, Parens fndulgent. Annorum, quot fincere voveo, concedere iion interruptarn fielicitatem; cum hac omnigena projperitatis adprecatione^ Jummafiliali revtrentia permanfurus, dum vixero t v PARENTI INDULGENTISSIMO Fitjus obedientiffimus, _*S.EDER-C*3S GRAi*

3 PROLUSIO. Viator, praeruptis montibus & vaftiffimls inetrafls<fefertis, ignibus Solis aduftus ac magitu rugituque perterritus -beliuarum, quae, unica; circumjacentium folitudinim. incoi«, fe mrutuo dilacerant, atque icopulos fanguine fpumisque fpurciflimis inundant, fi tantas inter ca_amita.es arte humana cukum Frudliferumque forte invenerit viretum, afpedtu ejus frontern explicat, & citato gradu iliuc fe confert, dumque fefta allius membra in umbra jucundam ceperunt quietem, & amoenis frudtibus refedla funt, magno conatu ftudiofepe fruftra, id agit, vt originem & cetatemejus 3ue, etegat & cujus cura in tantum excreverit decus, atque adeo totum avidis oculis perluftrat nemus, vt nomen benefici hominis, qui in comraodum viatorum illud inftituerit, in cortice arboris alicujus orte ani.nadvertat incifum. En Symbolum animi HberaSis, qul, quum per portas Hiftoria: magnum mundi ingrefius Tbeatrum, nil nifi crimina, neces, perfidias, parricidia, fuperftitiones & miferias quoquoverlum offendit, maximo perfufus horrore fe reprimit & attentionem a fa.dilt.ir.is hisce objedtis confeftim avocat; fi vero paflim veftigia detegat ingenii humani, artium & fcientiarum, _qu, inter tot tamque vehementes imperlorum conculllis, tot regnorum ruinas, tot civitatura cadavera «cculte pro- A ces-

4 ss ) ** ( fs*_f ccflerint, perltetus ifta, quam longifllme poteft, retro perfequitur., Haut taraen raro in his perquifitionibus cura ac nifus fruftra funt omnes-.. Fiunt enim veftigia, quo remotiora, eo minora obfcurioraque, adeo vt _pi_time, certo eorum initio nequaquam reperto, dubii recedere cogamur. Neqfie h_ec rationi abfiona. Ecquis enim in animi.m facite inducere poteft, infantulum quendam, vt fult principlo ingenium humanum, fatis alta relinquere valuifie veftigia, quae tarn crcbris magnisque terra: commotionibus haud delerentur? Nafcun- -tur" artes fine ftrepitu ac tumuku; nuili pneeones adventum earum proclamant; tacite oriuntur, tacite- quoque augentür» Crefcit occulto vefut arhor <evo>, (a) usque adeo,, quoad rllam attigerint eminentiam, vt capita fupra türbas ignorantia. eiata confpedtui pra_beant; verum inter ha.c multa farpe labuntur fecuia. Quamvis etjam ortus incrementaque earum ejus a;tatis hominibus quam maxime fuerint evidentia; quo tarnen modo eorum gnarus fiam eventuum,, qui noftro procul tempore contlgerint, pradertim locorum diftantia novam infuper afterenre dirkcuitatem?: Si veteres confijlo Hiftoricos, nihii fere aliud mihl enarrant, quam quod o- pe memorla: per ora popuii in aures eorumlnvolaverit, vel quod oculati teftes eognitione notatroneque dignum cenfuerint: Sed quale hcc & quidnam? Bella cruenta, pugna* pugnatx, ' arces disje_ta*, urbes'excife, agri devaftati, regiones populata., Tyrannorum ncmina, natales, facinora,, mors, pneterea nihilb Jacct caufla la aprico.. Quoridiana nirnhum demonfirat experientia, eorum modo nos div ac facile meminifte, qti B fortes in organa noftra faciunt imprefliones, quaiia flint, qua. terrorern quendam & admirationem excitare folent. ' ingula ha.cx vt facile vifu eft,, moleftis quemcunque irreti-

5 »n ) 3. ( Wv retiunt impedimenfis, qui In obfcuris latehris a.que abftrnfis aritiquftatis receflibi.s artium fictentiarumve incumbuia requircre cupit. Neqtie ncbis ex hoc caplte difficuka.es defuerunt, illi veritati fundamentum lubftruere annifis, Poefin apud omnes, quas paullo accuratius hcvimu3, nroioo.es PhiTofoph.am -tempore anteceffilte, -j-rs^ tarnen ipfius argomenti deiedtatione, fipefrudtuofia, an irtfnus, at certe jucundiffi.ma, tui, arquiflime Ledtor, ' fiuflragii, infigniter aucta,. aut vicimus, aut vincere credidimus. - Cvi propofuum hujus perqu.fitionis acceptum reterimus, eft celeberrimus Dmus De Voltairb, qui pasfirn in fctiptis fuis ita diffier.it: Qui croirait, que tous les hons cuvrages en profe tfduraient probahlement jatnais exifle, f'iis navaient ete precedes par la Poefie? C efl pourtairt la deftinee de f efprit humain dans toutes les nafions. Les vers fiurent toujours fes premiers enfians du genie * r ies prhniers mditres de I' eloquence. Et mox inde: Les peuptes font cc, qu' eft chaque hemme en particuciilier. Et quidem alio io. Ptaton if Ciceron commencerent par Jaire des^ vers. On ne pouvait encor eiter un paffiage noble & fiuhlime de Profc Francaifie, quand oh fiavait par coeur /<?. feu de helles ftances que taijfia Malherhe, f llya grande appdrence, qtte firns Pierre Corneiile Ic genie des Profateurs ne (e feraii pas developpe (b). co: la Poefie fut le premier art, qui fut cuitive avecjucces. Dahte f Petrarque ecrivirent dans un tems, bu t" on n' avait pas encore un ouvrage de profe fiupportahtc ; cbofie etratige, qite presque toutes les nations du tnonde ayent eu ' des Poetes, avant que d' avoir aucune autrc lorte d~ Ecrivains (c. Hadtenus ilie: Qua quidem arifia nobis oblata, rei veritatem ukerius explorandam fi.ficepimus, illud operje reportantes pretium, vt quod antea A 2 ob-

6 «1)4(1» obfcurius 5. quafi pef tranfennarn apparui.," ar» maixirne nobis diluceat. Si vero, quibus nos perfuafi fuimus, fiifficientes haberi debeant rationes, an plures requirantur validiaresque, ad tuura, benivole Ledtor, obtinendum confenfum, eft, quad priori quam nunc tibi fiftimus, noftri tradtatus parte perledta videbis, In pofferiori autern, ft lubet, nobiscum ipfas confiderabis cauflas, qu*- bus, hoc ingenii humani producatur phoenoraenon. (a) Hokat. Lihz /. Ode XIL (b) Efairfür t Hiftt Generz par Ikf* de VotTAiRE Tom. FII.p (c)foetique «V M. de VOLTAIKE Prem. Fart. Liv.. 1L cap. V. U t Trijffc* M* de ASIA, ibkjue SINA & TARTARIA. Qoemac.mo-lum' Sol primores _u * radio» orie- - Jibus hemifphaerii noftri partibus adfpergere fblet. ka quoque lumen eruditkiais. extremis Aii nationibus prfmum cenietur exortum. Ergo nos quoq-ue initium hine faciemus.. Verumeairavero quod ad Sinenfes attinet, gens ha.c a-.tiquifi.iraa, va!de multa ante noftram Epocharn Secula, Sap-entia» Ktterisque Infervik; veram toir tem & genuino fenfu appeilatam Pbilofophiara, cun* Cnn-fu-cu f. Confucio, D circiter ann*>rur» ante Chriftum natum» demum in luce.n fuifle e- lkam, nota & agnita eft veritas. Poefin atitea_ iongo aln.'>dum antea intervallo apud ihos. iitvaknfle, teftatur F-Kim y vetuftiffik mus s.nenfi...r> liher, quippe qui,. prseter tradlatum Fo~ hii.enigmaucum arnue non.oullas antiquiffirrkmrumregnm leges & ftatuta,. nihil aliud continet y qu_.m Odas & Pofimata, spitbus m-t.orarn res gefh-e, kudes, rkus & ceremoni_e celebrantur (a). De pooi Tartarorum, e loiv gi%

7 m)i ( m ginquis dudum temporibus ab iis excuka atque rhythmls praedita, Celeberr. Voffium confulas, qui de Sineniium quoque re poetica aliquantulam facit mentianem (b). (a) Videfis Jac. Bkuckeki Inftit. Hift. Fhil. Fer Part. 11. Z. ///. c j, (b) De po'matt*m cantu & virihus rbytbmi t p. aj.. rr. DE INDIA & PERSIA. Sapientes hdorum, diverfis olim nominibas <sy^ fnnafophifta_r, Brachmanes, Germanes, Samanxi, Pramna? & Hylobii appellati, magnar antiquis temporibas potiti funt tkmx 8c exiftimationis; quod vero cum ad origrnem, turn ad argurnentum dodtrin_e illorum pertinet, a tarn fublefhe ftdei fcriptoribus (a) narratum, atque tot fabulis, ineptiis contrariisque refertum videtur, vt vix ac ne vix quidem fanorum.e arum mereri poftit fiv dem. Hoc tarnet. faciie inrde elicitur, fapienriam illc*- rum porius corporis difciplinam atque ceremanias fuifle religiofas, quam verum quoddam Phrlo.ophke' ftodium. Quid mirum? Certe terram tot defolatam la_tionlbus, tarn crebrls coneufllutj bellis, toties exterorum imperils, Sezac, Midies, AfTyriorum, Perfarum, Alexandri Ma- jf_i, Arabum, Tartarorum, Schach-Nadir denique fub» je«ftam, aptum Philofophiar & Scientiis pr^buifle domicilium, haud facile percipkur. Saltern hoc dirscile eft, ipium H indicare tempus, quo iljuc immlgraverint. Vedam. Sacer IMorum codex, jam ante Alex. Magn. Inrfiam -ici-e!'anfem Confcriptus efle videtur, at nibi. prarter da^m..ra f.dei pr_eceptaqoe cukus compledlkur. Equkfem jroxime' dubrto*, cvi ntrnc temporis Chriftiarco Biblratantum novi-ir contingeret, a multis nomine falutstum fomaj re

8 $S ) «re Philofophi. Qui Buddatu audtorem Philofophia. Tridica* exiftimant, de tempore jstatis ejus in n.axima verfantur dubkatlone. Fabulai Piipay, qua. tempore xandri A_e- M. compofitce perhibentur, moralis quidtm Philofophke in India teftantur progreflus; poefm antem jam ante illis innotuifle, exverbis Curtii coliigi. debet, qtubus commemorat, apud Indos, qua Aiex. M. ab' il.us vidtorias reportavk,.empeftate, moris fuifle pellicum, vt Regem mero fbmnoque fopitum in cubiculum referrent, patrio, h. c. a majoribus accepto/carmine noctium invocantc^ Deos (b)., Sed jam ira Petjas nos conyertamus.. Fuerunt igkur illisfamoftftimi Magi, qui Phiiofophiam vel potius Theofophiam coluerunt, quam Zardufht, latlne. Zoroafirem, primum inft.kuifle, univerfa confentk vetuftas. Verum magnum quoque eundem.fuifle poetarn, res a.que pernota eft. AderkPlinius, yi- Cies eentena millia verfuum a Zoroaftre condita, quos indicibus expianavk Hermippus, qui de Deorum facris, cultu & ritibus egerunt. (c). At fi quis verfus confcripferk, certe hie pro. primo nationis fitx poeta nuila habettir ratione: ideoque in Perfia quoque Poefin Philofophise praxeflifle, ita liquet, vt quod maxlme. (a) Sunt" hbrum prcecipui Strabo, Arnanus, Palladius, Ahihrofius, Philoftratus & Rogerius. " (b) Xib. VIII. c. 5. per. 30. (c) Lib. 30. c. 1. c. nr. '* DE ARABTA. Arahes forte unica gens Afice, quce vera_, contenv plativ ra_ Sc Theoreticce illi incubuit doctrina., cvi foli nomen jure competit Philofophia.. Sakem nulla ibidem alia tot operarn navavk fcientiis,.in tantum eas provexk faftigium atque magis mundo opera profuit fua, quam M'

9 m) 7( m etfam Saracenorum natio. In Phyffcis nempe, Metaphy. fieis, Logicis, Medieis, Chemicis,, Aftronomicis & Mot ralibus tantum accendit lumen, vt non nifi noftra. eru* dkionis Sole obfcurari potuerit. Sed neque hoc lumeti perfedtam prius obrinuit clarkatem, quam Calipha. Ai- Mamonls, magni Principls magnique Pnilofophi, tempore, IX videlicet Seculo vlventis. Poefin autern multis ante tempeftatibus magnam attigifle perfedtionem,. con* firmat Hiftoria. Aaron Rafehid, Al-Mamonls pater, verfus confcripferat. Vixit ejus ajtate, circa finem Seculi VIII, doctifllmus ille Arabs At- Chafin Eba Acbmed AU Farachidi, qui poefin artis & regularum primus fubjecit Imperio. D.nus Vohaire verfus nonnullos elegantisfimos Poeta: cujusdam Arabis, illo ipfo tempore degentis, Gallice tralatos, operi ftio Inferuk (a). Immo, Muhammedis & anteriore jam tempore, inaximo Arabes Poefin amplexi funt ftudio & honore.. Neque opus funt, neque dlci poflunt graviora hujus rei argumenta, quam mores, qui fuerunt illis, antiqui, templfs optima poemata affigere, atque, cvi prcecellens quidam obtlgerk Pog> ta, ad illam tribum ceteras omnes gratulatum mktere. Mubammedes.ipfe- maximam fuo tempore adeptus eft Poerce glorian... Unumquodque caput totius Alcorani,, vt quiclam obfervarunt, verfibus. finkum eft.. Immo, tefte Celeh. jfofi. Clerico, imiverfus fere liber iile verfibus conftat rbythmicis. En ipfa iilius verba,, quae nobis fidem facieot! Tout cc livre (P AJcoran), inquit, efit presque cpm/nfie de rimes, quoique fes periodes foient fort inegales', j J il parut des fors ff hien ecrit, que Mabotaet lui-m:me fievarde en ptitfienrs endroits, que ni tes anges, ni les Demons ne fauroient egaler i' elegance de fon fiyie,. Attende ad. feqoentia verbar on > peut conclure dclii, que cc ftyle etoit itahli depuis hng-tems parmi les Arabesy antrcment cet impoficur ne I' auvoit pas cboijiy ou

10 ws ). 8' ( tw «k ;7»*?_w «ff*a_if pas plu y comme il afait fb). Fuerunt quoque Muhamraedi sequxvi duo inprimis Poetae, Abid Meccenfis, cuiunus Muhammedes palmam prceripere yaluk, & Ald % cujus adhuc ab Arabibus legunturpocmata, (a) Efais für 7" Hift. Glner. Tont. Lc. 3, (b) BibUoth* Uttiv. r" Hifier. de f amde i<_b-.. 2"«!»- tx. p $. IV". DE PAL&STINA. "Fuerunt multi, qui, cccco potius religionis ac ftovitatis ceftro abrepti, quam veritatis genuino ftudio & a- more inducli, totis viribus in id incubuerint, vt Philofophiam in populo Dci delefto, non tantum longe ante rempublicam in Paljeftina fundatam floruifle, veriim etjarn Patriarchas, tarn ante, quam poft dlluvium degentes, immo ipfum Adamum, mirificos in Philofophia fecifle progreflus, demonftrarent. Has vero ineptias derifum, quam refutationem noftram, potiori jure mereri, k-foribus intelligentibus oppido patet. Forte quoque non fine ratione contendi poflet, Hebneos nullo tempore vera. & genuina. Philofophke ftuduifle. Varije e- nim, quec in diverfas Sedfcas, Samaritanos, Saducaros, Kaneos, Pharif-eos, Eflenos, eos diviferunt opiniones, omnes fere fuerunt Theologicac, neque ei, quo nkitur Phiiofophia, fuperftrucf a: fundamento cognkionis, rationi nimirum, fed revelationi, tradkiom, decifionique majorum. Si vero vocem Philofophhe ad quemcunque ingenii & fapientia. cukum inepte traducere velimus, fortafle turn myftic* illi & roetaphyficcc eorum Theoiogiae, quam emmentiori lenfu Cabbalam vocant, nomen tarn honorificum prcetexere licebit. Nee defuerunt, qui ipfum quoque Adamum in Paradifo illam a Deo accepifle, atque Abrahamum lireris conceptara in iibro Je- %irab pofterkati tradidifle, contenderunt. Aft multi nugas

11 m) 9( m gas hafce. ut par fuk, exploferunt atque plane dembriitrarunt, Philofophiam Cabbalifticam eo demum tempore, quo Alexand. Jannaeus domhiium imperio tenuit, centum ante Chriftum annos, a Simeone Schetachide ex Aegypto in Judaeam importatam fuisfe, übi div tarnen a Regibus vetita clam tantum a paucis culta fuk. Quam longe autern antehac Poefeos ftudio vacarunt Ifra.litae. Si D:no 'favenali de Cartencas fides habenda, Enos jam primus Hebraicus fuk Poeta. Verba, quibus illud contendit, ha*c funt: Enos,fils ic Setb, petit-fiis i'aiam, commentja i' invoqucr le notn du Seigneur, iit f E- criture, c' cfid iire pardes cantiques, car Adam f avoit invoque par un culte interieur E?" Abel par des Hohcauftes (a). En bellarn argumentandi rationern! At major nobis copia eft verkatis, quam vt commenta ilii adne&ere opus fit. Elegantiflima illa Ode evzaynhn (b), quara Mofies cum populo fuo, poft tranfitum maris rubri, concinuit, magnam jam turn Pocfeos teftatur perfectionem (c). Sequentibus autern temporibus magis & magis excolebatur, nee parva pars Sacri codicis Hebrxorum poetica communi cenfetur opinione. Carmina dico in librls foluta oratione fcriptis paflim difperfa, Pfalmos Davidis, Salomonis proverbia, Canticum canticorum, carmen lamentabile Jobi atque Threnos Jeremix. Neque poffumus non de libro illo vetufto, "W\, commemorare, cujus jam olim deperditi duo tantum fragroenta, in S:_t S:a confervata (d), poctice confe um fuifle indicant. Quid? quod ipfi Canaanls aborigines, ab Ifraelitis, demumexpulfi, ionge jam antea deucias cognoverunt Poefeos, quod ex carmine illo Amor orum, a Mofe memoriae tradito, eonficitur (e). les Scienies & lesarts t Tom. I. p. 74. (B) Exod. XV. v. 1.-iS.,B (c) fa) Effiais fiur /' Hift. &" les Eeffes-fcttres,

12 n.) *» ( m \c) Vic-e Rot*. Lowth prate&ion. De Sac. Po?fiHelraorum p. 34, übi Celeb. D:nus Prof. Joh. Dav. Michaelis, nota (3), de h;s rebus ita judicat: Div ante ipfium (Mofen) Poefis fuit ruftica primum &" incttita, deinie fienfim adoleficens If ornatior. Nee verifimile efi primum Poema Hebraicum perfe&um fuiffe, ticet Mofis tempore^ quam aurcam dixeris fingua Hebraica atatem, excellentia carmina divino impetu fiufia fint. (d) 2 Samuel. I tf Jof. X. 13. Cfr. Lowth Lib. cit. pag fejq. Num. XXI V. de EUROPA, übi primum DE GR CIA. Videtur natura Afiaticas gentes inveniendi, Euf<_w pseas autern Scientias artesque excolendi atque in akurti perducendi, donafftj facultate. Grdci primum hujus aflerti.onis prodiderunt argumentum. Contenditur quidemt ex Afia illos coenkionem fuam reportafle; neque hoc negari poteft, pnmos Gnrcorum Sapientes in Phoeniciam, Chajdaeam, Indiam, Aegyptum proficifci confuevifle, vt ibidem, quicquid vifu ac memoria dignum occurrerk, confpicerent difcerentque. Verum mera potius Scientiarum noroina, vel, fi rnavis, rüdem & informem, exquadein Philofophiam fibricarunt, materiem, quam ftorentes & perfe&as reduxilfe Sclentias, a*que nobis eft evijens. Scilicet perko affirnilari poffunt Botanico, qui opera & labore ex omni regione conquhk, ad un<_m_ iocnm colligit, in idonea terra ferk, colit atque fiorentes frucftuofasque eas reddit arbores & herbas, qu_e pasfirn antea difperfce, vcrum fibi ipfis telida., hominumque cura deftitutce, turn Solis & aeris veheroentia, turr. herbarum venenofarum vicinitate, langiiidrc fuerunt & inu- (E)

13 m > «c ii inytiles..grascorum, inquam, illa eft natio, quaj pro* vera... Philofophiae prima nutrice, nifi matre,' ha_jeuda ( eft. Ante vero, quam hanefuam alumnam a.curareccepfr, longe dudum Poefm genuinarn procreaverat filiarn, qfia. cura ejus & amore egregiam jam tormam rnultumque rohoris acceperat. Nifi enim totius antiquitatis rejicere yelimus teftimonium, Grascia jam ante HomerUm &. Hefiodum,, pro jequalibus a plurimis habitos, ferie XXXII. igaudebat Poetarum (a). Linus &*qui Theogoniara t Cofmogoniamque defcripferuntoceteri, ligata tomnes ufifunt bratione. Concedamus licet, quarttumvis prolixe, plurima, qua. de illis narrantur, fabulis fcatere; exiftep-iam eorum ex hoc capite plane negare, id vero foret nimis pro au<ftorkate pronunciare. Unanimis quoque antiquitatis confenfus, quo omnes Scriptores ante- Homericos in Poetis habuerunt, hoc faltern demonftrat, veteres ipfospoefi maximam tribuifle retatem. Nee video, qua ratione unquam verofimile evadere poffit, fitomerum, tantum Poetarn, quem nemo, per tot feculoruna fpatia in noftrum usque tempus, a fe fuperatum, nedum icquiparatum, aliis ndem fecit; Homerum, totius fioftefkatis Magiftrum, nullum habuisfe Magiftrum, nul-. umj qui ic fuo lumine lumen iili accenierit, vt verbis u- tar Ennii\ fed maximum ingenium, quod eflet mlraculi. inftar, fine ullis adminiculis, & novam artern formafle, & e veftigio ad fummum evexifie perfe_konis faftigium (b)." Certe hoc, me quidem judicante, multo difficilius ' eft creditu, quam, quod muki volunt, inter alios Proncpidqm, Creophilum & Corinnum Homero fuifle prasceptores, quorum poftremus Dardani bellum contra Paphlagonas, Iliada quoque fcripferk, unde Homertm arsumenta cepifle atque libris fuis inferuifle,. perhibent. Tbales,'fine dubio primus, qui aliquantula Philofophice cognidone agreftem tinxk Gr_eciam, natus eft I. anno O- B t lyrop.

14 m i t 5 < j^mp. 5-XX,! ; five Mundi creatl MMMCCCLXTV,'a.qi«ideo CCXLI/ annos poft Homerum, qui Aerse ejusdem an. MMMCXX, fecundum rationes Celeb Rollini, vitani ingieflus eft. Inicio Grarcia Philofophia. confvetudinis iiweta:, novam hanc, quara Thales iiii adduxerat, hofpitem niagis admtrata, quam amplexa fuifle videtur. Fuerun? _n.fm Thaleti duo tantum ciifcipuli, Anaximander & Anaxlmenes, cum contra Poefis generali excepta fuit cuitu. Celebres il.i Grxcta. Sapientes univerli Poetarum magls, quam Philofophorum nomen absque dubio men.ien.tnt. Tbafes diverfbs tractatus verfibus fcripfit; c. c. de Meteoris; de Aequinoxiis, &c. (c). Soton, qni novas leges Athenlenfibus fancivit, locoearum, quas Draco, Poe^a, Illis prxfcripferat, multa, immo legum fuarum partero, ligata condidit oratione (d). Cbifo^Elegiam fcripfit ad verfus fere CC Pittacus Elegos ad DC verfus. Bias de Jonia MM. Cteobufus carmina & gryphos MMM verfuum. Anacbarfis de legibus Scytharur» Grxcorumque DCC. Epimenides de variis ad undecim roille & quingentos verfus. Immo Pberecyies, qui poft omnes hofce venit, primum profa oradone fcripfisfe, contenditur (e). Ex quibus omnibus, vt quod luculentiflime, apparet, Poefin in Grxcia jam grandaevam fuisfe, quum in cunis adhuc vagiret Pl.ilofophia. NequQ enim nos cura coquk obje&ionis eorum, qui di um dicendo cum multis veterum nugantur, ipfium Homerum maximum fuifle Philofophum, atque libros ejus perfe isfimam & abfoiutisfiman. omnium Scientiarum continere traftauonem, e quo fonte inexhaufto uriiverfi Grajorum, immo tantum non totius orbis eruditi, Politici, Gr._mmatici, Hiftorici, Rhetorici, Phyfici, Medici, Theologi cognitionis füre arva rigaiint. Hos vero inenta pietare potius ac fuperftitione, quam ingenio dii-tos, non iiftinlfas babere rerum iieas t nee ingenium iilis m

15 if > * -(' M Irs effe»ptum, ai conceptus ic rehis formandas, nob.s curr_ Cefeb. Morrbofio vidctur (f). Derifit ecs, vt merenrur, Inudatiffimus Malebrancbius; refu.avk, ur non metenrur, doctiflimus Bruckerus. Hxc verba illicfs funt:, On cftitne i avantage ies opinions les phts vieilles, parceirt' clles font les pltts eioignees de ncv.s: Etfans ioute, fi Nembrct avoit ecrit f Hiftoire ic fon regne, toitte ta Poiitique la jpius fine $f tnrme toutes ies auircs Sciences y feroient confenues, de tneme, que quelques uns trcuvent qtt' HomcreSf Virgite avoient une connotffance parfaite de la natttte (g)_, Bruckerus vero hoc roodo ratiocinarur.- Itaqtte quninvis iivinum Homero ingenitwi "" carminis Epici mnjeftas imn denegania fit, abfurium tarnen eft fequiorum temporum lumina illi trihuere, nee probabife, in vitit gei'cre amlutatorio if circumforaneo, quule fequuius "eff ob facier.ciunt qua* fium, Hnmcrum Pbifqfopbia mysflcriis invigilarcmf meditatioui dtium tribuere potuiffie. Proiunt quoquetnatam caus* farn Pbitofopbia Homerica advoeati, quoi aiiegoria beneftcio fiua ilti lumina inficrant, non vero eruant; qtto pa&o e- trabi obtorto collo o- verti f in quoscttuque vclis fienfus "pinia pojfie, certum efl. Vnie mirum non eft, omnes in Homeri carminibus Se&as, etfi contrarins, fua iogmata inveniffe (h). Qui aurern, neque his convictus rationibus, pofihac quoque Scientias ex Senis Mxonii Scriptis addikere iperar, is tarn fanum propofitum libere fequatur, neque nos excellenri.fiir.is ejus in Philofbphix cognirione invidebirous progreflibus. <'&) Forte dlos heic emrmeratos videre, haut te pigeblr. Fuerpnt igkur, qui fequuntur: Phemeno'i muher, qux prima inter Grxcos oracula & verlu quidem he- xametro cecink, atque XX annos ante Linum vixit; Litiiis; Pierus; Palapbatus; Asbnlus; Eveclus ; Ifattcks.; BryMon.j Horus Samiusj Proteniies _»' Philammon; Tba* B 3 my-

16 m ) «4 c m toyr.is; Thymitusy, MeUmpus; Amphion; Orphjeus..; Mufiaus;, Eumptpus; Demoiocus; Phemius ; Pampfnis; Epimeniies Cretenjis; Ariftmis Preeconefius; Oiympus Myfius,* Anibesfilntheionius y Thaletas; Syagrkis ; Corinmis; Palartfeies;' ; Pittheus ; Pronopiies tf Creophilus. Vid. Llt. Grlcj. Gyraldi ic Toet. Hifl. Dial. 11. übi de fatis fingu.orum ac teftimoniis, qui de illis fcripferunt, aiiftoj*um copiofe diflerk. (B) En obfidem hujus fententia_ vix inficiandum.ciceronern! Ita vero ille in Bruto: ttetf iubitari iebet, quin fuerint ante Homerum Poeta, quoi ejp iis carminibus intelligi poteft, qua apud' illum &f in Pbaa- Cwn & J in procorum.. epuiis canuhtur. (c) Vide Di&ionn. Hift. "* Crit. ie Moreri, lit. 7. (d) V. Plutarch. in viia Solonis. (E) Stanleyi Hifl. Pbiiofopb. P. I. (f) Polyb- Philof. L. 11. P. U. C /. (g) Recberche ic fa verite T. I. L (h) Inftit. Hiji. Pbil. Per. /. Pari. Poft. L. I. c. L " VI. DE ITALIA. i.ut fuk fatum gentis Retmanx, diverfa femper fustinere bella, ita & contra Scientias artesque div ac fortk r repugnavk, qux tarnen imperio fuo illam tandem fubjecerunt. Atque hie quidem unicus hoftis, cvi devi- <ftos; fefe prifci dederunt Romani. Quis crediderit autern populum, fexcentos annos ita armis addidum, utonania exceptis prxdis & victoriis flocci faceret; populum, qui- Philofophix ftudium utpote virtuti nocentiflimum, cane pejus & angue vitabat; qui Poetas in tanto habuit contcmtu, vt inhonefto nomine graffiatores appellark; hunc inquam populum mox Cicerones & Virgiiiqs produclurum, quis crediderk? Notum eft, Athenienfes, fub fine VI, vel initio VII ab U. C. Seculi, Romam tres Legatos mififle, vt remifiionem roukx, ob Oropi direptionem II- Hs

17 *i ) n ( m lis impofitx, iropetrarent. Fuerunt vero hi ipfi Carnea. des, Diogenes & Crkolaus, quorum finguli magni Philofbpni ope eloquenfix Philofophiam hominibus gratarn & acceptam reddere intelligebant. Ergo pubiicis, qua_ Romx habuerunt, orationibos adeo capta fuk Romana juventus, vt, domefticis exerekiis pofthabkis, ad illos audiepdos convolaret. Dehinc aroor Philofbphix magis magisque accrevit, ipfb tarnen ftudio tjus & ufii eousque ignotis, donec vicfta fuit Grxeia atque donec tpt tarn fortium viroruro, Pauli Aemilii. Sein. Africani, Lxlii, Furii, Syllx, & fmprimis Luculii coroprobatum fuit exeroplis, Phiiofophiam xque Heroi prodefle, acprivato, neque, quod metuk M. Pore. Cato, anirrios ernoilire & frangere, verum erigere potius Sccorrobora.e. Abhbt; igitur tempore, h. _*, dimidio circiter Chrifto prxcedentis Seculi, feu vergente VII. poft. U. C. origo repetenda eft Philofophix Romanorum, dum contra Pofifis eorum ipfi reipubl. xqualis cenfenda eft. Teftatur hoc Diony* fius in Hiftoriis, cum Romutum a Ceninenfihus f Antemnatibus vi&oriam reportantem fequentes poputos pcematibus extemporaiibus ai c&lttm extufiffe, atqtie patriis cartninibus Deos laudaviffe, commemorat (a). Legimus quoque de Numa Pompiiio, Regem hunc Roroanorum religiofifllmum verfibus, a fe de Diis Deorumque cultu compofitis, iisque in facris publicis ac ludis cum tripudiis folemnique faltatu ad tibiam cantatis, ferociflimam gentem ad mores humaniores Deoruroque cultum transtulifle. Fuerunt hujus xratis & generis cliverfi illi, quorum infen-furn ab au-toribus fit raentio, verfus Janales," Saliares, Minervii, Junonii, axamenta, eeteri, qui o- rores"in Deorum facris, indigitamentis eorum comprenfi, pnblice canebaritur. Hucvero prxcipue adnumcrari debent carmina illa Martiana, five oracula a fratrihus Martiis confciipta, quoium Livtus, Cicero, C. Plinius ip)

18 » ) '««( 31 (B), multos prseter alfos, fecerunt mentiortem. Romanl hxc magni xftimabant adeo, vt cum libt is Sibyllinis in templo Apollinis ifta confervarent. Hujus quoque generis carmina pepigit prifcus quidam Puhlius, religiofe a Romanis div obfervara. Verfus Fefcennini, quialiquandam fpeciem habuerunt Dramatis, DC fere annos apud Romarios in ufu fuerunt. Livhts vero Andronicus primus formam & dignkatem theatro dedit Latino. Hie cum A. Clauiio cxco ante Ennium vixit (c). Verum enim vero, quem ad modum Oceanns, ita & fcientix artesque humanx fluxu gaudent & refluxu. Poftquam igkur, continua accretione, Augufto imperante, ad fummum pervenerant, per fequens tempus fenfira decreverunt atque See. VI:o plane difparuerunt. Etenira crebrx, qux hoc tempore ab orbis Ardtoi belluis factx funt, incurfiones; religionis, vel potiusfuperftitionischriftianx propagatio, nee non Hierarchia Pondficialis, ctijus thronus, nifi fupra ruinas intellectus humani, erigi non potuk, Italix, una cum Europx noftrx parte occidentali, atrara & diuturnam obduxerunt ignorantix noitem, quam nulla,nifi multis poft Seculis, infequuta effc eruditionis aurora. Verura hodie, dum litterx prifcum in Italia reeuperarunt imperium, perfpiclamus, an natura, in dorainio earum renovanao, eandem inceflerk viam, eundemque obfervaverk ordinem, acolim, quum antiquum illis fubjeck Latium. Revocemus igitur, vt facile eft, in merooriam, ad finem fere Seculi XIII. factum efle, ut Itali, ex longo ftupidkatis lethargo excitati, fe homines efle aiiquantulum recordari ceperint. Priraum vero, quod turn amplexi funt, ftudium, denuo fuitpoefis. Freiericus \\, Imperator Romanus, inkio jam didti Seculi, lingua, ex qua Italicamox formataeft, Roraanica yerfus quosckm confcripfit, quorum hoc eft inittum: Plas

19 m ) -7 ( m Plas me e Cavalier Frances E la Donna Catatana &c. (d). Venerunt inde Dantes & Petrarcha, quorum ille natus inno 1260, hie 13.04, Italicaro Hnguam, quibus hodie gaudet, puritate, fvaykate & robore donarunt, atque ad infignem Poefin extulerunt dignitatem, quam tarnen fideleshujus eultores, Boccaciv.s, Pulcius, Boyarius, Arioftust TaJJks, cet.ri, _omr.es Petrarchx ac fibi invicem per irruptara feriera fuccedentes, auxerunt, ormrunt r Confirmarunt. Verura enimvero eo demum tempore, quo Conftantinopolis. a Turcis fuit expugnata, h. c. circa medium Seculi XV. fiictum eft, vt lux Philofbphiae denuo in Italia oriri goeperk. Tunc enim fcrfpta veterum Philofbpborum a Grxcis fugkivls huc apportata, tralata atque ope artis Typographicx, tunc nuper inventx, divulgata funt. Tunc vetnfta inveftigabantur, recondka detcgebantur, dete<_ta examinabantur, examinata impugnabantur, defendebantur atque lima poliebantur. Tunc ingenla jtoh. Pici, Laur. Valta, aliorum, tantas ejtcere cceperunt flammas, vt tenebras barbariei paullatim difliparent, quamvis multo tarnen poft tempore fumo Scholaftico valde fint obfcuratx. (a) In Dial. IV. L. G. Gyraldi, De Poit. Hift. (B) Hift. Nat. Lib. VII. (c) Floruerunt autern ante Philofbphix apud Romanos imperium Ennius, Suevius, Hofti* lius, Nummius, Manlius, Lavmus Macer, Val. Soramis, Albmus, Lucilius, Lalius, iuo Fuvii, Calliiius, Cacilius, Val. Cato, Navitts, Novius, Plautus, Cacil. Stativs,. du6 Terentii, iuo Laheones, pompil. Luficius, Pacuvius, Afranius, Aecius, Dorfienus & magno nuroero alii, quo*brevitatis ergomiflbsfaeio. (d) Hift.Gener. Tom. 11. Cap. LXXVHI. C. VII.

20 apud m ) is ( m $ VII. DE GALLIA. Fuk fcre idem h.oc tempus, quo Philoibphia,, jfcixccekatum quidditatumque vefte quam ma^ime licet dgforrais", animos Gallorum fibi,d'ev.k_cke. ccepk. Longe antcnvantea Soror ejus major natu, Poefts- vehemeri-.tiflime ab iisamata fuit & cu.lta. SclHce.t XI:0 jam f&- -tum eft Secttlo, vt Poetx Gallicani, e gremip ipfius i- fnorantix 'rqubadmrs pati, verurn fequente -"eculo magis celebres, r Ccnteoursque appellatijfint. Scr.ipfe.runt Rpmariice, Hngu.a ill.a hybrlda ex Ronaana Go.thie.aque c.o.nglutinata, quam tunc univerfi loquebantur. Verfus eorum pmnes ad cantum erant compofiti. Pervagabantur proyin.cias B.que irt aulis Prlncipum maxime verf - >bantur, übi comkes fuos, Chanterres, jtojigleur.s. **" M&- peftrcrs appefiatos, verfus a ic Qompofitos ypce $dib,usque canere fecerunt, hin.g fantas fxpe opes Principu.m -fberalkate repprtarunt,,vt ipfi arces conftruere atque aulas haber.e potuerunt (a). Hoc quidem noftris mori-.jus ita eft alienum, vt non posfit j_on, Leetor, tibi mirum v.i,d,eri; quanto.autera vehementius admkaubneqi & appetktim ttium inckavero- n.ajrando, tantura Mgtronarum omnium in illos fuifle ftudlum, nihil vt non favoris eos collocarent. Scilicet tunc, Concimtit felix Heliconftuxitque Aganippe Largior. imeque enim ttira ipfi Principes atque Optimates verft»,componere indignum habuerunt, cum contra imprxfentiarum mirificas gratias illos legendo fe demereri opinentur. Fuerunt igkur, intera.ios hujus tempeftatis illuftres in Gallia Poetas, Comites Marchix } Andegavi, Provincix, Duces Brkannix rainoris & Brabantix, item Rex Navarr^e, cujus cantica in Gallia firat pervulgatiil.- ma. O tempora, o mores, quura nobilitas lkteras & fpon-

21 -m ) t;'m fponte addifcebat, & absque rubore profitebatur,', quum fplendida veftis & fbuori tituli minusbvaiebant ad ftudia mulierum fibi devincienda, quam qualiscunque ingenii cukural Leetor Poera, Ci fari decreto. eo tempo " re tibi trahenda eflet vita, quo vere de Poefi, quod qtiidam de virtute pront.nciaok, dicere pofles: laudatnr $f dlgef; fi eoloco, übi Mufx, Dci Filix, in pediflequas & ancillulas fortunx, qux laciniam poft iilam portarent, mutatx eflent; übi' ars Poctica pulerum eflet dignitatum additamentum, nullum vero ad illas acquirendas adminiculum; übi, fi male, male, fin bene caneres, peflime, hoc eft, invidiam rnereri exiftimarere; übi utroque in cafu vulgi abfurdo fubjeclus efles judicio, quod tribunal cen~ forium impune complere auderet: die, Sodes, quid faceres. Nonne mox artern rejicere deberes, tlvie laboris Plus t m*»iw t^tfp tcft.fi" 'qtkim $bmfg habew tlnl Viderens", cut. exclamares: O riatuta, ms^^ude&fq-h&rt^ ftttt-v.jutv alio coelo, in lucern non erpififti? Eflem felix qu.d-.rt_* Conteour,, honoratus Trotoil_fclGf r, pofliderem arces, in deliclis effem fami^r*4^/*^*^^*?,****?-c> Dil boni, guis ura? Quis erok Lerftar Po&ta,. reiiime animum^ fa- Itefem^rißi^i-art-ab^m. SM!.&mpbS''^ft{'!iit i vtem re- "nttmnt: PhMriti.. Pic-ardiatnie' 'pf^igjuftk _&Wn^oitim^lTbfijm' Pbetat-urir fuerutif domfcifik. $!-t.-< '.& "PeW _*_rcl._#jftigjffi*br fiibr epsdeftr pfoflteht._f. frahcili e-* iffm* ih* I^ram,Pd^ftbtiitt_);irrigra,^_. > Nl>rt_ida etitbtn^nic _U_ Mle?uS_t' fcrip.^,'fl«f6l (Kimlkfguibqtf^ ettrtft dbmjfotfm,1-feqbfe ratsi^rr Pb"effeb# afn.itt.re_ ttf-_i; "^rfbhartr llfe-.nrtf^adhuirfiiriie obir.it! &efflihiffcimof Ak-- fhfai PaMW, ArJttftit Mvietis% sjfertiftr. dtiamvi^a^' tswfi'fh.trtjatft._if's Pbef (jkffi^; ffdatil nun^flbfefr^r.-' attaitrei.''cfogrtite* M&c-tfift ftpi^n-iff^ _..v.. C _. jam.

22 m.-> **.( m y&m antiea arinos, a majoribus eorum, Gallis antlquiftimis & Cekis, null.a unquamphilofbphi-efcientiaimbutis. Fuerunt quidem illis Sapigntiae antiftkes Druides, quorum unieom fuit munus religionern curare, facrificia iaftituere atque lites omries privatas publicasve dirimere; neque tarnen cam ob cauflam Philofophi, verum Judiees potius ac Sacerdbtes' appellandi. Aft ipfo fereabinitio nationis Po tas habuerunt, Bardos. Hi magnam a prifcis confequuti funt fermonis celebri.atem. atque nomen accepifle dicuntur a Bardo ho, quinto R.ege Gallorum,- qui ipfe Pbfita Poetas maxime protexit. Ammianus Marceiiimts inter alios, quos brevkatis caufla taceam, quamplurimos,, ita de iis pronuncfat. Pofi boc, honiinihus' paullatim excuitis, ingruere fludia laudabitium iostrinarum,' tnchoata per Barios, Batties Hf Druiies; $f Bardi qui-> iemjortia illuftrium virorum fatta, Heroicis compofitis ver- Jibus, citm iulcihtfs lyra moiulis cantitarunt (b). (a) Cfr. Oeuvres ic M. Fontenelle Tom (B) Hift.. VIII. DE BRITANNIA. Quae de yetuftifllrni""gallorum PoStis jamjam edis** ferta "fiint", ea parker ad Brkanniam referri debent. Galli enim & Britanni, quamvis norafne locoque diftin- _ta_. natiories, eandem tarnen a Celtis duxerunt originem, atque" eosdem fere invicem obtinuerunt mores, eosdem Judices Druides, eosdem Poetas Bardos. Quemadmo-, dura igkur veteres Gallmulla Philofophia. imbuti fuerunt cognkione; ita nee Brkanni ftudio ejus magis va- f carunt, quippe qui, quum a" Jul. Cadare Romanis fubjic^ebanttir, atque multum poft vkam yixerunt ab animali parum diftantem, neque cogkationes, neque defide- Ria

23 m );» ( I* Ria fua ckra fpha*rara vk# neceflariorum extendente.. Poefis vero, «rs iila ab humana natura vix feparabilis, quee fo'edi_fimun_ quemque detergk barbariei fqualorem, cujus jucundkas ferociflimos quosvis'animos capwt atque demulcet, immo, qux, quo minus a. fonte fuo natura recedat, eo clariore 'liquidioreque profluere videtur. iinda; Pocfis, inquam, ansbabus hisce nationibus Gallis & Britannis reqtie, hoc ert maxime, fuk grata atque accepca. Scilicet quum Anglia & fimul Hibernia Scotiaque a Celtis quondam fuerunt habkatar, in valde multas divifa. funt tribus, quarum neutra Regulo_ non paruk fuo. Sihguli autern horum Principum in atilis fnis Bardos nonnuilos fuftentarunt atque honoribus donisque acctimularunt, qtii pro re nata & officio memorabiles quo- rumvis, inprimis vero bsllicas, res geftas carminibus celebrarent atqu.e. pofterorurn memoria: mandarent. Pretiofiftim_e jam nobis fuperfunt horum Poematum reliquice, ab Offiano, Fingalis filio, compofitee, fola traditione per ora, cum Mtifica conjuncta, in noftra usque tempora perpetuata., atque in Hibernia a docto quodam & celebri viro, nomine Macpberfon, conquifitione colle- _fa., nee non a lingua Erfica, ejusdem opera Anglice, Gallice vero Suardi reddit_e ftudk. (a). Leguntur au.cm h_ecce maxima cum voluptate Poemata, nee ulla, nifi fola brevkatis, ratione Homericis Scriptis inferiora, fl quid in me eft judicii, cenfenda funt. (a) Vid. Varietes Litteraires Tom. L, p IX. <DE GERMANIA. Accidk circa finem XV. atque initium XVI. Secn.orum, vt Philofophia quoque Germanos inter fbcietatem confequuta fit. Fere omnes enim ejus inftkutoresante dimkiium. XVI, Seculi floruerunt, Quod vero ad C 3 rem

24 ); «* ( * rem Poetisamattmet,, nullo non.tempore illius ftudiofi fuerunt Germani. Teftatur hoc ' Taatus verbis, quar fequuntur: Celebrant cnrminibus ai-ttiqttis., quoi' umtm'apud hlos menwria-izf. annalium genus eft, Thuiftonein Beum,.tetra editum ; atque kerum: Fuiffie apud eos if Herculem memorant,: primumque omnium virorum fiortium inpralia- ituri camtnt. Sunt iifis bac quoqtic" carniina, quorum relatu,.auem" barditum vocant, acceniunt animos (a). Sie idem hie aucfor alibi de Armmio Cherufcorura Principe:..Caniturque adbuc barbaras inter gentes, Gracorum annalibus igiiotus (b). Adjiciamus verba huc quoque fecientia Eginbardi de Carolo Magno barbara, _" inquk, &' antiqnisfima carmina, quihtts veterum Regnm ail-us f' beliit eanebantur, fcripfit memoriaque mandavit (c). (b) An- (a) De Moribus Germanorum, mox ab initio, nal: Lib. 11. fub finem. (c) In vita ejusdem..x. DE HISPANIA & PORTUGALLIA. Si vel ad vetuftifliraos harura terrarum recedere lubet irtcolas, eandem in illis, quara irt Ceteris reraotiffi-» mcc antiqukatis nationibus, inveniemus ferockatem, e- andera Philofophia; omniumque bohartmi artium ignof&ntiarir, atqtii idem fimul in Poefin ftudium. Audiamus Strahonis circa harte rera apertiflimum teftimonkum : Hifipania, inquk, populi, praficrtim- ii, qui<beticam five Turiitaniam, hodie Andalufia appellatara, incolunt, memoranda vetuftatis volumina babent, poimata quoque Zf leges vcrfibus coujcriptas a fiex annorum mi/lihus, iique i- pfi ex Jitis dnmlitnis referutrt (a). VerO' quoqueffmillimum eft-, eandem illos per infeqoentia Secula ad Pbe* fin confervafle p-opernfionem, neque Veftro-Gothos, neque MauFosv-^u<_*t--ai diverfis te. porilius^ jugis cerv.ce_* prsc-

25 M)n i m pr_ebere coacti funt, quamvis artern illorum _ o fica'flb "forte mutaverint, neutiquam tarnen dmnimode cam delevifle, ucpoce quce viiftrices nationes. amba; quam maxime Poefin excoiuerunt. Hoc cerce fciraus,- a q«arto poft Meftitira natum Seculo, «multos a^mqdum. Poecais "viguifle Hifpanos, quorum paucos tztitvfm.3^jtiiv.ej7citm' yf Dtimajttm, Latrohotnm, A. P\YCkmentet &; HUdepbonfttm commemorafie fufficiat. Hi,quidem.finguii,. Quantum 17-iitii conftat, fola Jacina fcripferunt l.ingua, neque tarnen hoc obftat, quominus [ure Poetis f ifpuanicis a,&- numerandi fint,.nifi quis prius, quod.audi.re geftio, dernonftratum reddat,.non Cartefium Galjurii, neque Newtonum Anglum3 neque Leibnitium Germanpra, neque Linnjcum Svecum appeliandos Philofpphos, quia nullqs eorum lingua vernacula opeca compofuerunt fua. Redcamus autern eo, übi de via deflexirnus. Qdld eft igitur, vt e tarn longinquo res repetamus?, /Nonne Hifpapiia Epicum cafmen, antequam ulfumfe dignum fqetum Philofophicum, produxit?; Yfraucanant, loquor, Epqpoeiam ab Atonzo <T Erciila y Cuniga.z.d. finera Seeulf XVt conftru&am. Aut quis mihi e Portugaliia verum allegare valet Philofophum, Cam&uens a:tate majorem? Veirum floruit hie Poeta celeberrjmus Emanuele Magno habenas imperii regente, feu vergente See. XV. Poema fuum Epicura, admiratione dignum, Lufiada, eo tempore fcripfit, quo nulla cerce adhuc.jn Patria ejus infticuta ' fuit Academia...!' **** _ -,.. ~ ' " ' "".-..i (aj IhjAC Middendorfii Academiarum CAehrium Lib. Vll y p. Axx. '_. XI. DE SVETHIA, DANIA & NORVEGTA. Tria jia?c regna,,upa nomine Scandice., oltm appellata, haud rainus ac cetera, a hobis jam memorata, in o-

26 m ) 24 '( m dmni memoria atgue maximo, antequam PhiWfbphijt in iis recepta fuit, intervallo, domicilia pra-buerunt Poefi. Immo, vt verius _k meiius dicam, nulla "unquam fuk gens, nulla natio, qua: majorem, quam noftri majores, Poetis habuerunt honorem, quippe quos hoc nomine capkis pccna abfoluerunt, atqtie ad regni gubernacula provexerunt. ' Reges affidue raagnum numerum circa fe habuefunt Po_rariim. Eiften Beli novem in aula fuftentavk fua. Verum enimvero nee ipfi Principes regnorumque primates verftis facere dedignati funt. Horiim PoChiatum mentioneni facft jforuanies, atque vetufiatem eorum raaximam, qua. ad ipfam Gothorura ex Scandia defcenfionemiefpiciun., verbis fieq_.entibus co«gnofcendam praebet: Exinie, z\t,jnm vclut viffores adextremam Scytbia parter n, qua Pontico mari vicina efi, properant, quemadmodum &* inprificis eorum carminibus, pxne Hiftorico ritu, in comtnune recolitur (a). Reflat quoqtie 5u huc carmen vetus, idquepugnale, ea occafione compofitum, qua Giflbrllunnos, nomine Angantyr, ad pugnam provocabat(b). Aflerit Nobiliflimus D:mis Lagerhring, artern Poe» ticam cum Qdino inthulen noftram immigrafle, mox autern ita invaluifle, vt quicquid majoris ponderis eloqui placuit, non nifi poetice decuerk (c). ' Poema Havamal o- iiuo ipfi tribtii folet. Ab ipfb autern hoc tempore per univerfa inde infequentia ignorar_ti.e Secula, honorificentiltime a majoiibus noftris habita eft Poefis, atque ideo mukis ante intervaliis, quam in greraium fuura Philofophiam recepit patria. Quoniam jam eo loci devenimus, vt difficile fit, de Poefi Fennica non ioqui, leetores litreratos, notkia natur_e ejus & attributornm iaudabilium, opera Viride Mufis patriis longe meritiftimi (d), jam fatis fuperque inftru_.os, vt in memoriam redeaht, modo admonere juyabit, quam longo ha.c temporis intervallo Philofophiam pracucurrerk, quippe eujus jam primum Au-

27 m ) *t ( m AuroM th -"^fthfco orta eft Ccelo. \mmo,loppones quo» que,.qu.aucpnqjie.cognitiane Phiiofophlca nulle Wii, deftitutos, ta.men' ApolJini, alt^s inter nives Sc gucies fuas. carmina. gnis Poetici plena aliquando - litare,.doqu:m nto.erit, quam in futim fernoonem ver.k Speflattyr Anglieus, Qda Lapporti,ca_ (e). liiftoriam -inr gchii pqrpaucuiarum, qua. immernoratk fuperfunt, natiohnm.europgparum perfequi nos jubet inftkuti ;ratio, ivadet.defiderium,, vetat neceflitas. Cedimus «ro - jori. betenim quis nefck.s^tum, qu.i animse cum re 4n- tercedit nexura.? Si.igkur ide.curtata hare tibi videatur tara-^ario-.n.oftra, id curtg.,,qua; liobis eft. tribnas fupel-«tef_-ili..neaue, tarnen prqpterea jthefeos noftraj verkati tjuidquam deeederc faeile'.perfvafum reddas. Nam 0.vel maxime.eonc.ederemus, quod mfhirae concedfraus, Philofophiam Poefi apud illas, qtlfis mkt.mus, nationej? "uatu eue n-ajoi^em, fcias,,de reguja generali quumfiat «xceptiuhcilla, generalern tarnen effe haud definere. Ad calcem igkur e veftlgio properamus. Verum prius, ne,de dimidio generis humani, quamyis barbaro, culpam,rufticitatis, fi iliud filentio pra.terirem, commereri vie neque enim folis erudkis civilkas praftanda, pauciflima quoque fubjiciemus (a. Derehus Geticis Cap. 4. (B) Hervarar Sagnn. C. 10. * (c N > Svea Rikes Hiftoria I. Det. Inleining. (d) Videfis Dijfirtat. Celel:rv. Z).y;z Henr Gabr.Porthan dspoefi Femti- **+ (e) Volume the Sixtb. N:o XII. de AFRICA et AMERICA Aegyptii fola antiquis temporibus Afrorum fuerunt natio, qua; Philofophije& littcrisnavayit operam-. Hi vero, quos D de

28 SS ) a«c» ie dfverfis Scientiis confeceruht, Ilbros omries ferre vefte anduerunt Poetica. Quemadmodttm autern ihftrumentum opere, quodeofabricatur, priusefleoportet, kainaprico eft, Poefin non potuifle non etjam Aegyptios interphilofophiam jetate antecedere. Taautus quoque, fapientix Aegyptke condkor, Poeta fuiife tradkur (a). JEthiotes etjam antiquis temporibus Poefi gavifi funt, cum veteri Arabum maxime CQi.venlente, quam Ludolphus in Hiftoria ZEtbiopica exponk: Les vers, inquk, ies Ethiopiens confifteut iepures en rimes - '.- -, (b) Carthaginenfes, qui, quamdiu civitasconftkk eorum, Philofophiam nunquam non neglexerunt, Poeticam tarnen eadem non affecifle injuria, inffruit jios Poefeos illud Punici fragmentum, quod Plautus Panulo fuo ii.fer._um fiftit (c). Quod jam ad Americanas attinet gentes, a re Philofbphica piane adhuc alienas,, Poetas illis tdeeffe, fi credideris, failefis. Dums Timberiake, natione.anglus, memorias Cheraquium confcripfit, nationis in A- merfcabarbara., übf unamodafhm, qua. iis ftint, belliearum, ingenio, energia atque imaginibus plenarn, m linguam fuam adduck tranflatam (d). Garcilaffio ic la Veptty AmericanuSjHiftofiam Incarum ex fis contexk carrainibus, quaepuera matre, Ipfalncis progenkoribusfata, didicerat ( c). Si vero, gussin medium jam protulimus, argumentis, de Poefeos per totum orbem antephilofophiam prxcurfione nondumfis convktus, Ledtor, en mihimagnus eris Pyrrhol Ego nihilo tarnen minus hifce fiibfifto, quod Portum contigimus, qno mihi curfius erat. (a) Vid. Gottl. Stollii Introi. in Hift. Litter. Cap. V. %. V. nat. x, (b) Lib. IV. c. 2. n. 38. (c) Aft. V. Sc. 1. (d) Extraits ies meitteurs j^oumaux ic France if i' Anglet, combines avec le Joitm. des Scqvans; Aout (E) Varietis Litz teraires Tom.l.p.Zi^.